A evolución seguida polo latín na Gallaecia configura o idioma galego, que ao ritmo da Reconquista, se estenderá por toda a Iberia occidental.
Este idioma vai ter un carácter fortemente conservador, por:
| Mapa cronolóxico mostrando o desenvolvemento daslinguas do sudoeste da Europa, entre elas as ibéricas. |
Este idioma vai ter un carácter fortemente conservador, por:
- A súa situación periférica.
- A procedencia do latín aquí traído (a Bética...)
- O gran peso da Igrexa no proceso de latinización.
Se prescindimos do case desaparecido leonés, a lingua máis próxima élle o castelán, non só no espazo, senón tamén nos trazos evolutivos. Por iso, imos contrastar cos do castelán os trazos elixidos para exemplificarmos algunhas evolucións: